لینکدونی

جستجوی مطالب

لوگوی دوستان

پیوندها

طراح قالب

فائو در ريشه كن كردن ويروس H5N1 شكست خورده است 

سازمان خواروبار و كشاورزي ملل متحد (فائو) در ريشه كن كردن ويروس H5N1 شكست خورده است،
به گزارش خبرنگار خبرگزاري كشاورزي ايران، جوزف دومنكر يكي از مقامات برجسته فائو با بيان اين مطلب گفت: علي رغم اقدامات ما همچنان اين ويروس در بسياري از مناطق جهان مشاهده مي شود،
وي در ادامه افزود: معدوم سازي گسترده پرندگاني كه مشكوك به ويروس H5N1 آنفلوآنزاي حاد طيور هستند تاثير چنداني در جلوگيري از شيوع اين بيماري در سراسر جهان ندارد.
دومنكر در پايان اظهار داشت: لازم است كه اقدامات ديگري را در اين شرايط انجام دهيم تا بتوانيم از شيوع گسترده اين بيماري در جهان جلوگيري كنيم.
منبع:www.agr.i

چهار رقم لوبياي مقاوم به بيماري سوختگي شناسايي شد  

منبع:شبکه علمی کشاورزی و منابع طبیعی ایران

تنوع توليد و بازاريابي بايد از دغدغه‌‏هاي مديران واحدهاي توليدي باشد  

مننتظر باشید 

انشا الله بعد از تعطیلات نوروز در تاریخ بیستم نمونه سوالات بعضی از دروس صنایع غذایی در این سایت ارائه می گرددو تا تاریخ ۱/۳/۸۵ نمونه سوالات اکثر دروس صنایع غذایی ترمهای یک دو و سهدر این سایت موجود می باشد.

برگزاري‌ سمينار امنيت‌ مواد غذايي‌ در واحد سوادكوه‌  

اصلاحات برنامه سوم توسعه اقتصادي كافي نبوده است 

وزيرصنايع و معادن، در بازديد از واحدهاي صنعتي و معدني استان آذربايجان شرقي، گفت: واحدهاي صنعتي ومعدني بايد با نوآوري, خلاقيت, بازاريابي, تحقيقات و ارتقاي كيفيت محصولات براي حضور در بازارهاي جهاني تلاش كنند.
مهندس اسحاق جهانگيري، با بيان اين مطلب، گفت: واحدهاي صنعتي بايد در ساخت محصولات به دانش روز مجهز شوند و ضمن ارتباط مستمر با دانشگاه‌‏ها, دانش فني معتبر جهاني را كسب كنند.
جهانگيري، دربازديد از واحدهاي بسته بندي وصنايع غذايي استان آذربايجان شرقي, يكي از مهمترين شرايط حضور در بازارهاي جهاني را نحوه مناسب بسته بندي كالاها ذكر كرد و افزود: صنعتگران بايد با اصلاحات ساختاري در بنگاه‌‏ها همواره خود را در فضاي رقابتي احساس كنند و شكل بگيرند.
وي، اصلاحات ساختاري انجام شده در برنامه سوم را ناكافي دانست و خواستار توجه جدي به اصلاحات ساختار در برنامه چهارم شد.
جهانگيري، همچنين تاكيد كرد: نظام تعرفه‌‏اي كشور بايد در يك دوره پنج ساله مديريت شود و ميزان تعرفه برخي كالاها كه در حد بالايي بوده و كاهش يابد يا برعكس.
وزير صنايع و معادن، صنايع غذايي را تامين كننده امنيت غذايي كشور دانست و افزود: صنايع غذايي هنگامي كامل است كه علاوه بر ارايه خدمات به بخش كشاورزي نيازهاي آن را مرتفع كند؛ لذا در راستاي تامين نيازهاي كشاورزي, صنعت كشور با ساخت ماشين آلات كشاورزي, حداكثر بهره‌‏وري از آب و زمين زراعي را ميسر مي‌‏كند.

منبع:ایلنا

طرحهاي داراي توجيه اقتصادي مورد حمايت قرار مي گيرند  

وزير صنايع و معادن در دزفول گفت:وزارت صنايع با اعطاي وامهاي ارزي و ريالي طرحهاي داراي توجيه اقتصادي را مورد حمايت قرار مي دهد. "مهندس اسحاق جهانگيري" روز دوشنبه هفته جاري در آيين افتتاح كارخانه خميرمايه خوزستان در دزفول گفت: وزارت صنايع و معادن از طرحهاي داراي توجيه اقتصادي باپرداخت وام ارزي با حداقل 4 درصد سود و بازپرداخت 8 ساله حمايت مي كند. وي با بيان اين نكته كه انقلاب اسلامي ايران طي 23 سال گذشته به بسياري از اهداف خود دست يافته است گفت: در شرايط فعلي يكي از مسايل مهم كشور مسئله اقتصاد و توسعه اقتصادي است. "وزير صنايع و معادن" افزود: كشوري كه داراي استعدادهاي بالا و ثروت زيادي است نبايد از نظر اقتصادي مشكل داشته باشد و دولت بايد بستري فراهم كند تا فرآيند توسعه اقتصادي در كشور از روند مطلوبتري برخوردار گردد. مهندس جهانگيري ضمن ناكارآ دانستن اقتصاد با سيستم دولتي گفت: با توجه بهاينكه دولت يك بنگاه دارخوب نيست لذا بايد سرمايه گذاري را هدابت كرد تا سرمايه مردم در بخشهاي مختلف فعال شود. وي افزود: در برنامه سوم توسعه، دولت ضمن كوچك كردن بدنه خود قصد واگذاري بسياري از كارها را به مردم دارد تا آنان بتواند با توجه به استعداد بالاي خود در بخش اقتصاد نقش فعالتري داشته باشند. وزير صنايع و معادن با بيان اينكه از دو سال پيش در بخش صنعت هرگونه يارانه و رانت برچيده شده است، گفت: در شرايط فعلي هر كس كه ميخواهد وارد صنعت شود بايد به خود متكي باشد و افرادي صنعتگر مي شوند كه متكي به فكر خود بوده و طبق يك تفكر علمي پيشرفته عمل كنند. مهندس جهانگيري همچنين با بيان اينكه در برنامه سوم توسعه سرمايه گذاري به سمت صنايع با تكنولوژي پيشرفته سوق خواهد يافت گفت: ما حداقل تا 4 الي 5 سال آينده حتي اگر واردات را با تعرفه آزاد كنيم، تعرفههايي خواهيم گذاشت كه رقابت خارجي در بازار ايران به راحتي امكانپذير نباشد. وي ضمن انتقاد از عدم برخورد با قاچاق كالا به كشور گفت: متاسفانه قاچاق كالا صنعت ما را بشدت آزار داده و ما به عنوان متولي امر توليد هر چه فرياد ميزنيم كسي نيست كه جلوي قاچاق كالا را بگيرد ازاين رو، بطور حتم در چند سال آينده تعرفه هايي اعمال خواهيم كرد تا واحدهاي صنعتي براي ورود به بازار رقابت بين المللي تمرين كنند. وزير صنايع و معادن در بخش ديگري از سخنان خود گفت: در كشور ما صنايع غذايي رتبهاول را داشته و هماينك 20 تا 25 درصد ارزش افزوده صنعت در بخش صنايع غذايي است و هم اكنون 200 هزار نفر به طور مستقيم در واحدهاي صنايع غذايي مشغول به كار هستند. مهندس جهانگيري در بخش ديگري از سخنان خود با اشاره به توانمنديها و نقاط بالقوه اقتصادي شهرستان دزفول به خصوص در بخش كشاورزي گفت: دزفول ميتواند به يكي از نقاط قوت صنعت غذايي كشور تبديل شود و ما اين آمادگي را داريم تا از سرمايه گذاران در واحدهاي مختلف توليدي دزفول حمايت كنيم. وي همچنين احداث كارخانه بزرگ خميرمايه خوزستان در دزفول را يكي از طرحهاي مهم كشور ذكر كرد و گفت: احداث اين كارخانه كه از تكنولوژي بالايي برخوردار است علاوه بر ايجاد اشتغال، در كاهش ضايعات نان و توليد نان با كيفيت بالا نيز نقش بسزايي دارد. كارخانه خميرمايه خوزستان به عنوان مهمترين و بزرگترين واحد توليدي در شهرستان دزفول با هدف محروميت زدايي، اشتغالزايي و تامين بهداشت تغذيه با ظرفيت توليد 3000 تن خمير مايه خشك در سال توسط وزير صنايع و معادن راه اندازي شد. براي احداث اين كارخانه كه در زميني به مساحت 5/6 هكتار بنا شده 63 ميليارد ريال سرمايه گذاري شده است. ايجاد اشتغال براي 120 نفر، تامين نياز داخل به خمير مايه و صادرات آن به خارج از كشور و نيز استفاده از تكنولوژي پيشرفته در توليد اين ماده از ديگر اهداف راه اندازي اين واحد بزرگ توليد در دزفول بوده است.

منبع:www.irna.ir

ميزان بالاي پاتولين باقي مانده در كنسانتره سيب از دلايل عدم توفيق در صادرات است 

معاون غذا و داروي دانشگاه علوم پزشكي آذربايجان‌غربي گفت:‌آزمايشگاه كنترل موادغذايي براي كنترل ميزان پاتولين‌هاي باقي مانده در كنسانتره ميوه‌ها به دستگاههاي hplc و اتميك مجهيز شده است.

دكتر جلال غفارزاده در گفت‌وگو با ايسنا افزود: بنابر تصميم اتخاذ شده در مورد توليد و صادر نشدن كنسانتره سيبهايي كه ميزان پاتولين باقي مانده در آنها از ميزان استاندارد ان يعني حداكثر ppm50 بيشتر باشد، با تجهيز آزمايشگاه كنترل موادغذايي به اين دستگاه، سعي بر كنترل اين كنسانتره‌ها شده تا ضمن تضمين سلامتي براي مصرف داخلي، در صادرات اين مواد نيز توفيق داشته باشيم.

وي ميزان پاتولين باقي مانده در كنسانتره سيب را از آيتم‌هاي موثر در صادرات اين مورد دانست و اظهار داشت: در استان آذربيجان‌غربي اين ميزان بيشتر از حد مجاز بوده و يكي ازدلايل عدم توفيق در صادرات است.

وي استان آذربايجان‌غربي را بزرگترين توليدكننده كنسانتره و آب ميوه در كشور ذكرو تصريح كرد:‌65 درصد آب ميوه و كنسانتره كشور در اين استان توليد مي‌شود و اين ميزان به دلايلي چون وجود مواد اوليه كافي و وجود 15 واحد توليدي صنعتي در استان برمي‌گردد.

منبع:ایسنا

بعد از غذا فوري نخوابيد 

ايجاد فاصله بين صرف غذا و خوابيدن در رفع سوزش سردل موثر است .

 خانم خوش لسان كارشناس كنترل موادغذايي مديريت غذا وداروي خوزستان گفت : خوابيدن بلافاصله بعداز مصرف غذا ارتباط زيادي با افزايش احتمال بروز بازگشت اسيد معده دارد.وي گفت : افرادي كه‌ناچارند بعد از خوردن غذا فوري بخوابند بايد ازوعده غذايي سبك استفاده كنند و قبل از خواب شير سرد بنوشند.

كارشناس كنترل موادغذايي مديريت غذا وداروي خوزستان افزود: در وعده شام‌بايد از غذاهاي سرخ كردني پرهيزكرد چون عامل مهمي در بازگشت اسيد معده هستند .

منبع:www.agr.ir

اسيدهاي چرب ترانس روغن نباتي ‪ ۲۰‬برابر استاندارهاي جهاني است 

دكتر معصومعلي معصومي روز سه‌شنبه در گفت و گو با خبرنگار ايرنا،افزود:
براساس تحقيقات انجام شده در دانشگاه علوم‌پزشكي كرمانشاه مشخص شد، ميزان ترانس اسيدهاي چرب روغن نباتي مصرفي در بازار ‪ ۳۰‬تا‪ ۴۰‬درصد است كه اين ميزان ‪ ۲۰‬برابر استانداردهاي جهاني است.

وي گفت: سازمان جهاني بهداشت حد مجازاسيدهاي چرب ترانس روغن‌هاي نباتي را دو درصد اعلام كرده است.به گفته وي، در مطالعات مشخص شده است باافزايش دو درصد ترانس اسيد چرب بيش از حد مجاز ميزان بروز بيماريهاي قلبي عروقي تا ‪ ۵۰‬درصد افزايش مي‌يابد.اين فوق تخصص قلب و عروق گفت : روغن نباتي جامد طبيعي به صورت مايع است و كارخانه‌هاي سازنده با هدف افزايش پايداري روغن در مقابل عوامل محيطي، با فرايند هيدروژنه كردن به روغن جامد تبديل مي‌كنند.

وي افزود: روغن نباتي جامد مهمترين عامل بروز بيماريهاي قلبي است كه سلامت افراد را تهديد مي‌كند.وي گفت: فرايند جامد كردن روغن نباتي باعث ايجاد اسيدهاي چرب ترانس مي‌شود و از اسيدهاي چرب ترانس به عنوان اسيدهاي مضر سلامتي ياد كرد.

معصومي اظهارداشت: هر قدر ميزان اشباع اسيدهاي چرب ترانس روغن بيشتر باشد، روغن‌ها زودتر اكسيده شده و خطر بروز انواع سرطانها را افزايش مي‌دهند.وي افزود: براي كاهش بيماريهاي قلبي - عروقي و سكته‌هاي ناگهاني بايد سعي شود مصرف چربي‌هاي تك زنجيري جايگزين مصرف مواد حاوي اسيدهاي چرب يا چربي‌هاي اشباع نشده چند زنجيره‌اي شود.وي اظهارداشت: روغن كانولا، روغن زيتون و موادي مانند پسته، بادام، فندق حاوي اسيدهاي چرب تك زنجيره‌اي و غير اشباع هستند كه بايد در سبد غذايي مصرف روزانه جايگزين روغن‌هاي نباتي جامد شوند.

دانشيار دانشگاه علوم‌پزشكي كرمانشاه تحرك كم، افزايش وزن ، بيماري قند خون، استرس، سابقه ارثي و خانوادگي رااز ديگر عوامل خطر بروز بيماريهاي قلبي عنوان كرد.

عضو هيئت علمي مركز تحقيقات كشاورزي و منابع غذايي تشريح كرد 

عضو هيئت علمي مركز تحقيقات كشاورزي و منابع طبيعي همدان گفت: عمل پرتودهي موادغذايي با استفاده از انرژي هسته اي به عنوان نوعي فرآوري سالم و مؤثر براي نگهداري غذاست.
به گزارش خبرگزاري جمهوري اسلامي، فرزاد گودرزي، با اشاره به كاربردهاي روش پرتودهي در صنايع غذايي افزود: براساس اتفاق نظر انجمن غذا و داروي آمريكا، آژانس بين المللي انرژي اتمي و سازمان بهداشت جهاني اشعه دهي موادغذايي در سال1983 پذيرفته شده است.
وي با بيان اينكه، انجمن غذا و داروي آمريكا غير سمي بودن غذاهاي پرتودهي شده را اثبات كرده، اظهار داشت: براي پرتودهي موادغذايي استاندارد عمومي با كد مخصوص تدوين شده است.
وي گفت: پرتودهي مود غذايي فرآيندي است كه در آن غذا در معرض تشعشع منابع كنترل شده راديو اكتيو يا پرتوهاي شتاب يافته «بتا» قرارمي گيرد تا جمعيت ميكروب ها و آفات موادغذايي و فعاليت آنزيمهاي آن محدود شود.
گودرزي افزود: اشعه دهي در مقايسه با ساير روش هاي سالم سازي از جمله كنسرو، پاستوريزه و استرليزه به دليل آنكه ماده غذايي اساساً با افزايش دما مواجه نمي شود، آسيب كمتري به تركيبات مغذي وارد مي كند، به همين علت از پرتو دهي به عنوان پاستوريزاسيون سرد يادمي شود.

منبع:سايت نشريه كيهان

کنترل فشار خون با استفاده از پروتئینهای گیاهی  

محققان با مطالعه ‪ ۴۷۰۰‬فرد ميانسال در چهار كشور دريافتند كساني كه پروتيين گياهي بيشتري شامل غلات ،حبوبات، ميوه، و سبزيجات مصرف مي‌كنند فشار خون آنها پايين‌تر است. حتي جذب اندكي كالري بيشتر از پروتيين گياهي منجر به كاهش فشار خون مي‌شود.

دكتر پل اليوت از امپريال كالج لندن مي‌گويد فوايد ظاهري اين نوع تغذيه مستقل از ديگر عوامل مانند ورزش، مصرف نمك و وزن بدن است.

اين يافته‌ها توصيه در مورد مصرف غذاهاي گياهي بيشتر براي جلوگيري از ازدياد فشار خون و بيماريهاي مرتبط با آن يعني بيماري قلبي و نارسايي كليوي را مورد تاكيد قرار مي‌دهد.

در اين مطالعه ‪ ۴۶۸۰‬فرد ‪ ۴۰‬تا ‪ ۵۹‬ساله در كشورهاي انگليس، آمريكا، چين، و ژاپن مورد بررسي قرار گرفتند. در مدت شش هفته انجام اين تحقيق فشار خون داوطلبان چندين بار اندازه‌گيري شد و نوع تغذيه آنها ثبت گرديد.

اين مطالعه نشان داد با مصرف بيشتر پروتيين گياهي ميانگين فشار خون كاهش مي‌يابد. عكس اين تاثير در مورد مصرف پروتيين حيواني صدق مي‌كند. اين ارتباط ظاهرا ناشي از وزن بيشتر كساني است كه گوشت و لبنيات بيشتر مصرف مي‌كنند.

علت ارتباط پروتيين‌هاي گياهي با فشار خون پايين تر مشخص نيست. مصرف زياد پروتيين گياهي جذب الياف و منيزيم را افزايش مي‌دهد كه اين دو ماده تاثير مفيدي بر فشار خون دارند.پروتيين‌هاي گياهي حاوي اسيدهاي آمينه خاصي هستند كه به كنترل فشار خون كمك مي‌كنند.

اين محققان دريافتند كساني كه پروتيين گياهي را بيشتر از پروتيين حيواني مصرف مي‌كنند تركيب اسيد آمينه در آنها بسيار متفاوت با كساني كه رژيم غذايي سرشار از فراورده‌هاي حيواني دارند. اين امر اين احتمال را مطرح مي‌كند كه فوايد فشار خون به خاطر وجود اسيدهاي آمينه خاصي است كه به مقدار زياد در غذاهاي گياهي يافت مي‌شود.

منبع:www.agr.ir

بيست و هشتمين اجلاس فائو در يمن برگزار شد 

به گزارش روز جمعه سفارت ايران در يمن در اين نشست كه از ‪ ۲۱‬تا ‪۲۵‬اسفند ماه جاري برگزار شد ، "توكليان"نماينده جمهوري اسلامي ايران در اين سازمان نيز حضور داشت.

اين گزارش افزود : طي اين اجلاس كه در قالب نشستهاي كارشناسي ، مقدماتي و در سطح وزيران ذيربط برگزار شد موضوعاتي مانند بيابان‌زدايي ، مقابله با آثار خشكسالي، تاثيرات مربوط به تحولات تجارت جهاني بر امنيت غذايي‌و توسعه كشاورزي در كشورهاي عضو وپيشگيري و مقابله با انتشار ويروس آنفلوانزاي مرغي مورد بحث و بررسي قرار رفت.

نخست‌وزير يمن و دبيركل سازمان فائو در اين نشت در خصوص تقويت همكاريهاي اعضا و آخرين وضعيت تغذيه در خاور نزديك سخنراني كردند.

اين گردهمايي دومين اجلاس سازمان فائو در يمن بود.

منبع: www.irna.ir

تاثیر مثبت ترکیبات گیاهی Sterol در کاهش کلسترول خون 

دانشمندان دانشکده پزشکی دانشگاه واشنگتن در سنت لوئیز معتقدند، نوعی قرص که شامل ترکیبات گیاهی

موسوم به sterols است، در کاهش کلسترول خون می‌تواند موثر عمل کند.

به گزارش سرویس علمی پژوهشی ایسکانیوز به نقل از مجله Cardiology، محققان با بررسی و مطالعه بر روی بیمارانی که ضمن رعایت رژیم خاص مربوط به سلامت قلب، از داروهای استاتین برای کنترل کلسترول خونشان استفاده می‌کردند دریافتند افزودن sterols های گیاهی به رژیم  غذایی این بیماران می‌تواند در کاهش کلسترول موثر عمل کند. مصرف این ترکیب گیاهی حدود 10 درصد کلسترول LDL که اصطلاحا کلسترول بد نامیده می شود را کاهش می دهد.
مصرف این دارو به عنوان کاهش دهنده کلسترول، خطر بیماری‌های قلبی، عروقی را نیز کاهش می دهد.
نکته قابل ذکر این است که مصرف این دارو برای بسیاری از بیماران غیرممکن است زیرا حساسیت زاست. جزییات کاملتر مربوط به تحقیقات را می‌توانید در چاپ اخیر مجله Cardiology مشاهده کنید.

منبع : www.agr.ir

آخرین اخبار پزشکی 

ويتامين B12 

نام : سيانوكوبالامين

ساختمان شييايي : سيانوكوبالامين داراي ساختمان شيميايي پيچيده و بزرگي است و چون عامل سيانور نيز در ساختمان آن ديده مي شود ، آن را سيانوكوبالامين  مي گويند . در ضميمه تحقيق شكل ساختمان ويتامين B₁₂ رسم شده است .

حلاليت : اين ويتامين از ويتامينهاي محلول در آب مي باشد و بر خلاف ديگر ويتامينهاي محلول در آب نسبت به حرارت مقاوم مي باشد ، اين ويتامين نسبت به محيط هاي قليايي ناپايدار است .همچنين اين ويتامين برخلاف ديگر ويتامينهاي محلول در آب در كبد ذخيره مي شود .

بيماريهاي اجاد شده در اثر كمبود يا فقدان ويتامين : ويتامين B₁₂ براي رشد طبيعي ، سلامت بافتهاي عصبي و خونسازي لازم و ضروري است. علاوه بر نقش مستقيم اين ويتامين در سوخت وساز اسيدفوليك و اسيدنوكلئيك و نقش غير مستقيم آن در متابوليسم كربوهيدراتها ، در متابوليسم چربي ها و پروتئينها نيز دخالت دارد .

 كمبود ويتامين B₁₂ موجب كم خوني كشنده مي شود .

 معمولاً كمبود اين ويتامين در انسان در اثر فقر غذايي نيست بلكه اغلب به واسطه عوامل مختلفي چون نارسايي در جذب اين ويتامين و فقر فاكتور داخلي ( موكوپروتئين ) به وجود   مي آيد .

منابع غذايي : از آنجا كه گياهان قادر به توليد و ساختن اين ويتامين نيستند ، اين ويتامين تنها در منابع حيواني يافت مي شود . جگر، دل، قلوه، گوشت، ماهي، شير، ماست، صدف، تخم مرغ از منابع غني ويتامين  B₁₂ بشمار مي روند . ميزان نياز روزانه افراد به ويتامين B₁₂                      در زنان و مردان بزرگ سال 4/2 ميكروگرم،در زنان باردار 6/2 و شيرده 8/2 ميكروگرم توصيه شده است .

ويتامين c 

نام : اسيد اسكوربيك

حلاليت :   در آب بسيار محلول مي باشد و در چربيها نامحلول .

بيماري هاي ايجاد شده در اثر كمبود و يا فقدان ويتامين :    در بزرگسالان  بيماري آسكوربوت كه علايم آن خونريزي و عفونت لثه ها مي باشد .و در كودكان تازه به دنيا آمده كه معمولاً ممكن آست در شش ماهه دوم تولد بروز كند  تب ، عفونت ، نرمي و ورم كردن رانها و پاها ديده مي شود در اين موارد غضروفهاي محافظ استخوان بسيار ضعيف شده و استخوان هاي دنده ، شبيه بيماري راشيتيسم نرم ، برآمده و بزرگ مي شوند .

منابع غذايي :  در ميوه هايي مانند توت فرنگي ، كيوي  ، آب گريپ فروت ، پرتقال ، ليمو ترش و در سبزيهايي مانند  كلم دلمه اي ، فلفل قرمز ، فلفل سبز دلمه اي ، گوجه فرنگي و گل كلم به وفور يافت مي شود .

جدول منابع غذايي ويتامين C

ماده غذايي  ( واحد مصرف )                                            ويتامين C ( ميلي گرم )

           ميوه ها

              توت فرنگي ( 1 ليوان )                                                                82

              كيوي ( 1 عدد )                                                                         74

             آب گرپ فروت ( 1 ليوان )                                                             72

 .پرتقال ( 1 عدد )                                                                         70

  ليمو ترش ( 1 عدد )                                                                     31

         سبزي ها

              كلم دلمه اي ( 1 ليوان )                                                                97

              فلفل قرمز ( 25% ليوان )                                                             71

              فلفل سبز دلمه اي ( 1 عدد كوچك )                                                   45

              گوجه فرنگي ( 1 عدد )                                                                30

              گل كلم ( نصف ليوان )                                                                 23

اخرین اخبار IT 

چکیده انرژی هسته ای 

تابش و حيات

 به طور كلي دو نوع تابش وجود دارد:1- تابش مريي و 2- تابش نامريي، تابش مرئي يا همان نور كه عادي ترين و معمول ترين نوع تابش مي باشد و تابش نامرئي هم مانند پرتوهاي X، پرتوهاي آلفا، بتا و گاما و همچنين پرتوهاي كيهاني كه اينها مهم ترين نوع پرتوهاي نامريي محسوب مي گردند.

نور

نور از تركيب امواج الكتريكي و امواج انرژي مغناطيسي تشكيل شده است، يك پالس نور يا همان يك پرتوي نور در امتداد خط مستقيم سير مي كند و نور از چشمه ي نور گسيل مي شود، چشمه هاي نور يا منير اند يا غير منير كه چشمه هاي منير از خود نور دارند و چشمه هاي غير منير نور ديگر اشيا را انعكاس مي دهند.

قدرت نفوذ نور بسيار كم است به طوري كه در برخورد با لايه ي نازكي مقوا متوقف مي شود.

پرتوي X

پرتوي X نسبت به نور از قدرت نفوذ بيشتري برخوردار است به طوري كه از بدن انسان مي گذرد، به اين نكته بايد توجه داشت كه برخورد پرتوهاي نامريي همانند X به بدن بدون درد اما ممكن است همراه با مرگ باشند.

به طور كلي پرتوي X از برخورد الكترون ها با اتم(هدف) به وجود مي آيد.

در لامپ پرتوي ايكس، الكترون هاي پرانرژي از قطب مثبت به طرف فلز هدف پرتاب مي شوند و سپس الكترون هاي پرتاب شده انرژي زياد خود را به الكترون هاي فلز مي دهند و خود متوقف مي شوند و باعث گسيل پرتوي ايكس مي شوند.

تابش هاي هسته اي

پرتوهاي آلفا، بتا، گاما را با نام تابش هاي هسته اي مي شناسند و آن هم به دليل اينست كه توسط يكسري فعل و انفعالات خاص در عناصر ايجاد مي شوند و عناصري را كه تابش هاي هسته اي از آن ها ساطع مي گردد عناصر راديواكتيو مي نامند.

قدرت نفوذ آلفا كم تر از قدرت نفوذ بتا و قدرت نفوذ گاما بيش از قدرت نفوذ بتا مي باشد.

پرتوي آلفا همانند هسته ي اتم هليم مي باشد و عنصر راديو اكتيو، يك قسمتي از خود را به شكل هليم جمع كرده و از خود ساطع مي كند كه اين تابش همان پرتوي آلفا مي باشد.

پرتوي بتا از ذرات تشكيل شده است، همانطور كه مي دانيد، ذرات دو نوع اند:1- ذرات بابار مثبت و 2- ذرات با بار منفي

بتا منفي از الكترون ها تشكيل شده است.

بتا مثبت هم از ضد الكترون ها يا همان پوزيترون ها تشكيل شده است.

هرگاه هر بتاي مثبتي به عنصري برخورد كند به سرعت پوزيترون با الكترون درون اتم واكنش مي دهند و هردو نابود مي شوند و جرقه اي از گاما زده مي شود.

پرتوهاي گاما در واقع همان پرتوهاي X هستند اما با دو تفاوت:

1- پرتوهاي گاما از حركت پروتون ها و نوترون ها در هسته ايجاد مي شوند، اما پرتوي X از حركت الكترون در حجم اتم به وجود مي آيد.

2- پرتوهاي گاما بسيار پرانرژي تر از پرتوهاي X هستند.

راكتورهاي هسته اي

تاریخچه:

استفاده از اورانیوم به شکل اکسیدطبیعی آن به سال 79 میلادی بر می گردد یعنی زمانی که این عنصر برای اضافه کردن رنگ زرد به سفال لعابدار استفاده شد (شیشه زرد با یک در صد اورانیوم در نزدیکی ناپل ایتالیا کشف شده است.)

کشف این عنصر به شیمیدان آلمانی به نام مارتین هنریچ کلاپرس اختصاص داده شد که در سال 1789 اورانیوم را به صورت قسمتی از کانی که آن را pitchblende نامید کشف شد. نام این عنصر را بر اساس سیاره اورانوس که هشت سال قبل از آن کشف شده بود برگزیده شد .این عنصر در سال 1841 به صورت فلز جداگانه توسط eugne melchior peligot استفاده شد.

در سال 1896 Henri Becquerel فیزیکدان فرانسوی برای اولین بار به خاصیت رادیو اکتیویته آن پی برد.

 در پروژه Manhattan نامهای Tuballoy و Oralloy برای اورانیوم طبیعی و اورانیوم غنی شده بکار برده شد. این اسامی هنوز نیز برای اورانیوم غنی شده و اورانیوم طبیعی بکار برده میشوند.

در آغاز قرن بیستم تفحص و جستجو برای یافتن معادن رادیو اکتیو در ایالات متحده آغاز شد. منابع رادیوم که حاوی کانی های اورانیوم نیز می بودند برای استفاده آنها در رنگ ساعت های شب نما و دیگر ابزار جستجو شدند. در طی جنگ جهانی دوم اورانیوم از نظر اهداف دفاعی اهمیت پیدا کرد. در سال 1943 Union Mines Development Corporation کنگره ای را در کلرادو به منظور استفاده ارتش از قدرت اتمی در پروژه Manhattan تشکیل داد.

برای اطمینان از ذخایر کافی اورانیوم این کنگره US Atomic Enecry Act of 1946 را ایجاد و کمیسیون انرژی اتمی را بوجود آورد. در دهه 1960 ملزومات ارتش تزلزل یافت و در اواخر سال 1970دولت برنامه تهیه اورانیوم خود را کامل کرد. همزمان با همین مساله بازار دیگری بوجود آمد که درواقع همان کارخانه های نیروگاه های هسته ای اقتصادی بود.

آیا می‌دانید که

• انرژی گرمایی تولید شده از واکنشهای هسته‌ای در مقایسه با گرمای حاصل از سوختن زغال سنگ در چه مرتبه بزرگی قرار دارد؟
• منابع تولید انرژی هسته‌ای که بر اثر سیلابها و رودخانه از صخره شسته شده و به بستر دریا می‌رود، چقدر برق می‌تواند تولید کند؟
• کشورهایی که بیشترین استفاده را از انرژی هسته‌ای را می‌برند، کدامند؟ و ... .

نحوه آزاد شدن انرژی هسته‌ای

می‌دانیم که هسته از پروتون (با بار مثبت) و نوترون (بدون بار الکتریکی) تشکیل شده است. بنابراین بار الکتریکی آن مثبت است. اگر بتوانیم هسته را به طریقی به دو تکه تقسیم کنیم، تکه‌ها در اثر نیروی دافعه الکتریکی خیلی سریع از هم فاصله گرفته و انرژی جنبشی فوق العاده‌ای پیدا می‌کنند. در کنار این تکه‌ها ذرات دیگری مثل نوترون و اشعه‌های گاما و بتا نیز تولید می‌شود. انرژی جنبشی تکه‌ها و انرژی ذرات و پرتوهای بوجود آمده ، در اثر برهمکنش ذرات با مواد اطراف ، سرانجام به انرژی گرمایی تبدیل می‌شود. مثلا در واکنش هسته‌ای که در طی آن ²³⁵U به دو تکه تبدیل می‌شود، انرژی کلی معادل با 200MeV را آزاد می‌کند. این مقدار انرژی می‌تواند حدود 20 میلیارد کیلوگالری گرما را در ازای هر کیلوگرم سوخت تولید کند. این مقدار گرما 2800000 بار برگتر از حدود 7000 کیلوگالری گرمایی است که از سوختن هر کیلوگرم زغال سنگ حاصل می‌شود.

مزیتهای انرژی هسته‌ای بر سایر انرژیها

بر خلاف آنچه که رسانه‌های گروهی در مورد خطرات مربوط به حوادث راکتورها و دفن پسماندهای پرتوزا مطرح می‌کند از نظر آماری مرگ ناشی ازخطرات تکنولوژی هسته‌ای از 1 درصد مرگهای ناشی از سوختن زغال سنگ جهت تولید برق کمتر است. در سرتاسر جهان تعداد نیروگاههای هسته‌ای فعال بیش از 419 می‌باشد که قادر به تولید بیش از 322 هزار مگاوات توان الکتریکی هستند. بالای 70 درصد این نیروگاه‌ها در کشور فرانسه و بالای 20 درصد آنها در کشور آمریکا قرار دارد.

ساختار نیروگاه اتمی:‏

نیروگاه اتمی از مواد مختلفی شکل گرفته است که همه آنها نقش اساسی و مهم در تعادل و ادامه حیات آن را دارند. ‏این مواد عبارت اند از:

• ماده سوخت:

ماده سوخت متشکل از اورانیوم طبیعی ، اورانیوم غنی شده ، اورانیوم و پلوتونیم است. که سوختن اورانیوم بر ‏اساس واکنش شکافت هسته‌ای صورت می گیرد.‏

• نرم کننده ها:‏‎

نرم کننده ها موادی هستند که برخورد نوترون های حاصل از شکست با آنها الزامی است و ‏برای کم کردن انرژی این نوترون ها به کار می روند. زیرا احتمال واکنش شکست پی در پی به ازای ‏نوترون های کم انرژی بیشتر می شود. آب سنگین (D2O) یا زغال سنگ «گرافیت) به عنوان نرم کننده نوترون ‏به کار برده می شوند.‏

• میله های مهارکننده:‏‎

 این میله ها از مواد جاذب نوترون درست شده اند و وجود آنها در داخل راکتور اتمی ‏الزامی است و مانع افزایش ناگهانی تعداد نوترون ها در قلب رآکتور می شوند. اگر این میله ها کار اصلی خود را ‏انجام ندهند، در زمانی کمتر از چند هزارم ثانیه قدرت راکتور چند برابر شده و حالت انفجاری یا دیورژانس ‏راکتور پیش می آید. این میله ها می توانند از جنس عنصر کادمیم و یا بور باشند.‏

• مواد خنک کننده یا انتقال دهنده انرژی حرارتی:

‎‏ این مواد انرژی حاصل از شکست اورانیوم را به خارج ‏از راکتور انتقال داده و توربین های مولد برق را به حرکت در می آورند و پس از خنک شدن مجدداً به داخل ‏راکتور برمی گردند. البته مواد در مدار بسته و محدودی عمل می کنند و با خارج از محیط رآکتور تماسی ندارند. ‏این مواد می توانند گاز CO2 ، آب ، آب سنگین، هلیم گازی و یا سدیم مذاب باشند.‏

طرز کار نیروگاه اتمی:

• عمل سوختن اورانیوم در داخل نیروگاه اتمی متفاوت از سوختن زغال یا هر نوع سوخت فسیلی دیگر است. در ‏این پدیده با ورود یک نوترون کم انرژی به داخل هسته ایزوتوپ اورانیوم 235 عمل شکست انجام می گیرد و ‏انرژی فراوانی تولید می کند. بعد از ورود نوترون به درون هسته اتم ، ناپایداری در هسته به وجود آمده و بعد از ‏لحظه بسیار کوتاهی هسته اتم شکسته شده و تبدیل به دو تکه شکست و تعدادی نوترون می شود.

 

• به طور متوسط تعداد نوترون ها به ازای هر 100 اتم شکسته شده 247 عدد است و این نوترون ها اتم های ‏دیگر را می شکنند و اگر کنترلی در مهار کردن تعداد آنها نباشد واکنش شکست در داخل توده اورانیوم به ‏صورت زنجیره ای انجام می شود که در زمانی بسیار کوتاه منجر به انفجار شدیدی خواهد شد. در واقع ورود ‏نوترون به درون هسته اتم اورانیوم و شکسته شدن آن توام با انتشار انرژی معادل با ‏‎ Mev‎‏200 میلیون الکترون ‏ولت است. ‏

 

• این مقدار انرژی در سطح اتمی بسیار ناچیز ولی در مورد یک گرم از اورانیوم در حدود صدها هزار مگاوات ‏است. که اگر به صورت زنجیره ای انجام شود، در کمتر از هزارم ثانیه مشابه بمب اتمی عمل خواهد کرد. اما ‏اگر تعداد شکست ها را در توده اورانیوم و طی زمان محدود کرده به نحوی که به ازای هر شکست، اتم بعدی ‏شکست حاصل کند شرایط یک نیروگاه اتمی به وجود می آید. ‏

بمب هسته ای

بمب های اتمی شامل نیروهای قوی و ضعیفی اند که این نیروها هسته یک اتم را به ویژه اتم هایی که هسته های ناپایداری دارند، در جای خود نگه می دارند.

دو شیوه بنیادی برای آزادسازی انرژی از یک اتم وجود دارد:

1- شکافت هسته ای: 

2- همجوشی هسته ای:

1- می توان هسته یک اتم را با یک نوترون به دو جزء کوچک تر تقسیم کرد. این همان شیوه ای است که در مورد ایزوتوپ های اورانیوم (یعنی اورانیوم 235 و اورانیوم 233) به کار می رود.

2- می توان با استفاده از دو اتم کوچک تر که معمولا هیدروژن یا ایزوتوپ های هیدروژن (مانند دوتریوم و تریتیوم) هستند، یک اتم بزرگ تر مثل هلیوم یا ایزوتوپ های آن را تشکیل داد. این همان شیوه ای است که در خورشید برای تولید انرژی به کار می رود. در هر دو شیوه یاد شده میزان عظیمی انرژی گرمایی و تشعشع به دست می آید.

تأثيرات بيولوژيكي پرتوها

هر اندامي از يك موجود زنده از بافتهايي كه خود از انواع سلولها ساخته شده اند، تشكيل مي شود . سلول كه واحد زنده سيستم پيچيده  بيولوژيكي موجود زنده مي باشد خود از قسمتهاي مختلفي تشكيل شده كه مي تواند به شدت متأثر از برخورد انواع  پرتوها باشد . تأثير سوء اين برخوردها مي تواند به دو صورت جسمي Somatic و نسلي Genetic  بروز كند .

الف- تأثيراتSematic

اين تأثيرات مربوط به آسيب سلولهايي هستند كه در ارتباط با برقراري و تنظيم اعمال بدن، نظير سلولهاي خون و مغز اسخوان ، فعاليت مي كنند . اين گونه آسيبها يا به صورت سريع و حاد نظير انواع تغييرات خوني، اختلالات پوستي و ... بروز مي كنند و يا اينكه پس از گذشت زمان طولاني عوارض آنها نظير سرطانهاي اندامهاي مختلف بدن ، آب مرواريد، كم شدن طول عمر و ... پديدار مي گردند .

ب- تأثيرات نسلي Genetic

تأثيرات ژنتيكي مربوط به آسيب سلولهايي مي شوند كه مسئول انتقال خصوصيات ژنتيكي به نسلهاي بعدي هستند . در اثر برخورد پرتو با اين سلولها احتمال ايجاد جهش                          ( MUTATION ) به دليل آسيب ديدن كروموزوم هاي موجود در هسته سلول، وجود دارد .

 

واحد اندازه گيري پرتو و حداكثر مجاز پرتو گيري  

براي حصول اطمينان از برقراري اصول حفاظتي تعيين شده معيارهايي براي اندازه گيري و مقايسه تعيين گرديده و حدود معيني براي پرتوگيري مشخص مي گردد كه ذيلاً توضيحاتي در هر مورد داده مي شود .

 

الف- واحدهاي اندازه گيري پرتوها

واحدهايي كه معمولاً براي اندازه گيري ميزان پرتو گيري و دز جذب شده بكار مي روند عبارتند از : رونتگن ( roentgen )، رد  ( red )، گري ( gray )، و رم ( rem ) . به تازگي نيز واحدي به نام سيورت ( sievert ) براي بيان ميزان جذب شده استفاده مي شود .

رونتگن : اين واحد براي بيان ميزان پرتوگيري بكار مي رود و مربوط است به قابليت پرتودهي براي يونيزه كردن هوا و برابر است با مقدار پرتودهي اشعه ايكس يا گاما كه بتواند يون هايي حامل يك  واحد الكترواستاتيك از بار الكتريكي ( مثبت يا منفي ) در هر سانتيمتر مكعب از هواي خشك تحت شرايط استاندارد توليد كند .

رد : در تعيين مقدار انرژي واقعي كه توسط ماده تحت پرتودهي، جذب مي شود از واحدي به نام رد ( radiation absorbed dose )  استفاده مي گردد و آن عبارت است از جذب 100 ارگ (erg) انرژي، در اثر تابش هر نوع پرتو، در يك گرم از ماده تحت تابش .

گري : واحدي است كه جديداً براي بيان دز جذب شده بكار گرفته مي شود و عبارت است از جذب يك ژول انرژي در يك كيلوگرم از ماده تحت تابش و به اين ترتيب :  1گري = 100رد

 

ميزان دز

براي تعريف رم كه براي بيان ميزان دز بكار گرفته ميشود لازم است توضيح مختصري در مورد تأثير بيولوژيكي نسبي پرتوها، كه معروف به،RBE، Relative Biological Effectiveness 

است، داده شود . اساساً تأثيرات بيولوژيكي پرتوها درجه بندي شده و يك ضريب كيفي (Quality factor ) براي آنها در نظر گرفته ميشود در جدول 1 مقادير اين ضريب براي پرتوهاي مختلف داده شده است .

 

جدول1 : مقادير ضريب كيفي براي پرتوهاي مختلف                                              

ضريب كيفي                               پرتو

1                               پرتوهاي ايكس و گاما

1                               پرتوها بتاي با انرژي بزرگتر از 03/0 ميليون الكترون ولت

7/1                            پرتوهاي بتاي با انرژي كوچكتر از 03/0 ميليون الكترون ولت

2                              نترون هاي حرارتي

10                            نوترون هاي سريع

10                            پروتون ها

20                            پروتونهاي آلفا

20                             يون هاي سنگين              

 

در تعريف رم كه براي بيان دز معادل بكار مي رود تأثير بيولوژيكي پرتوها با اعمال ضرايب كيفي در مقدار دز جذب ده محاصبه مي گردد . طبق تعريف، رم عبارت است از مقدار پرتودهي ( از هر نوع ) كه تأثيرات بيولوژيكي را يك رد پرتو ايكس يا گاما موجب شود، ايجاد نمايد . به بيان ساده           ردX ضريب كيفي = سيورت

 

ب- حداكثر مجاز پرتوگيري

كميسيون بين المللي حفاظت در برابر پرتوها كه معروف به ICRP

(International Commision on Radilogical Pritection  )

مي باشد و وظيفه مهم تعيين استانداردهاي حفاظت در برابر پرتوها را بر عهده دارد، براي تعيين حدود مجاز پرتوگيري دو دسته بندي  كلي در نظر مي گيرد .

I : پرتوگيري هاي شغلي كه مربوط است به افراد بالغي كه به طور مرتب با پرتوهاي يونساز كار مي كنند، خود به دو زير گروه زنان در سنين باروري و ساير كاكنان ، تقسيم مي شوند .

II : پرتو گيري عموم مردم در مورد پرتوگيري هاي شغلي اساساً دو عامل در تعيين حداكثر مجاز پرتو گيري مهم هستند :

اولاً: در مورد هر فردي كه با پرتو كارها كار مي كند ميزان پرتوگيري تمام بدن، اندامهاي تناسلي، عدسي چشم و سيستم هاي خون ساز بدن از ابتداي شروع به كار او تا زمان مورد بحث از ميزاني كه رابطه زير به دست مي آيد نبايد تجاوز كند :

D=5(N-18)rem

كه در آن N عبارت از سن فرد در زمان مورد بحث مي باشد .

ثانياً: حداكثر پرتوگيري اودر مقاطع زماني مشخص ازمقادير داده شده در جدول 2 تجاوز ننمايد.

     جدول (2) حداكثر دزهاي مجاز فصلي و سالانه

بافت يا اندام                  حداكثر دز جذب شده در يك فصل            حداكثر دز جذب شده در يكسال

تمام بدن-غددتناسلي- مغز قرمز                  3 رم                                        5 رم

استخوان عدسي چشم

پوست ، تيروئيد ، استخوان                       15رم                                      30رم

دستها- ساعدها – پا يا قوزكها                   38رم                                        75 رم

هر عضو ديگر به تنهايي                          8  رم                                        15رم

 

توضيح : براي زنان در سنين باروري حداكثر دز در ناحيه شكم در هر فصل از سال برابر 3/1 و براي تشخيص حاملگي در دو ماه اول نبايد از يك رم بيشتر شود.

وسايل رديابي و اندازه گيري پرتوRadiation Detection Measurement

كليه روشهاي رديابي ( آشكار سازي ) راديواكتيويته مبتني بر برخورد ذرات باردار يا پرتوهاي الكترومغناطيسي با ماده اي كه از آن عبور مي كند، مي باشد . نوترون هاي بدون بار به طور غير مستقيم رديابي مي شوند، مثلاً از طريق پروتون هاي پس زده ( حاصل از برخورد نوترون هاي سريع مواد هيدروژن دار ) يا استحاله هاي هسته اي يا راديواكتيويته هاي القايي ( ناشي از نوترون هاي رام يا سريع ) . نتوينوها نه بار داشته و نه داراي جرم در حال سكون مي باشند، بنابراين به طور محسوسي با ماده برخورد نمي كنند تا يونسازي نموده و يا ذراتي را پرتاب كنند . اما انتظار مي رود كه نتريونوها بتوانند موجب استحاله هاي هسته اي شوند، مانند فرايندهاي معكوس تجزيه - ß . مشاهده چنان واكنشهايي در گزارش ها آمده است، اما مقطع مؤثر بسيار كوچك ( در حوزه   10(  -40) Cm(2) يا كمتر ) ميباشند.

هشدار ها:

تمام ترکیبات اورانیوم سمی و رادیو اکتیو هستند. سمی بودن این عنصر میتواند کشنده باشد. در مقادیر بسیار کم خاصیت سمی بودن این عنصر به کلیه آسیب میرساند. خواص رادیو اکتیوی این عنصر نیز سیستماتیک و نظام بند است. در کل ترکیبات اورانیوم به سختی جذب روده و ریه میشوند و خطرات رادیولوژیکی آن باقی میماند. فلز خالص اورانیوم نیز خطر آتش سوزی به همراه دارد.

فرد ممکن است با تنفس غبار اورانیو م در هوا یا خوردن و آشامیدن آب و غذا در معرض این عنصر قرار بگیرد. البته بیشتر این عمل از طریق خوردن آب و غذا صورت میگیرد. جذب روزانه اورانیوم در غذا 0.07 تا 1.1 میکروگرم میباشد. مقدار اورانیوم در هوا معمولا بسیار ناچیز است. افرادی که در کنار تاسیسات هسته ای دولت و یا معادن استخراج اورانیوم زندگی میکنند بیشتر در معرض این عنصر قرار می گیرند.
اورانیوم ممکن است که درطریق تنفس یا بلع و یا در موارد استثنایی از طریق شکافی روی پوست وارد بدن شود. اورانیوم توسط پوست جذب نمیشود و ذرات آلفای ساتع شده از این عنصر نمیتواند به پوست نفوذ کند. بنابر این اورانیومی که خارج از بدن باشد نمیتواند به اندازه اورانیوم داخل بدن مضر و خطرناک باشد. اگر اورانیوم به بدن وارد شود ممکن است موجب سرطان شده یا به کلیه ها آسیب برساند.

كاربردهاي راديواكتيويته

به طور كلي راديواكتيويته كاربردهاي نامحدودي دارد وليكن عمده كاربردهاي راديواكتيويته به غير از كاربرد در راكتورهاي هسته اي جهت توليد انرژي و در صنايع نظامي در بمب هاي اتمي در زير فقط نامبرده مي شود :

1-       تحقيقات شيميايي

2-        كاربردهاي تجزيه اي

3-       ساليابي

4-       كاربردهاي پزشكي

5-       كاربردهاي كشاورزي

6-       اكتشافات منابع طبيعي

7-       كاربردهاي صنعتي

 

فرايندهاي پرتوي

بهره گيري از اشعه در زمينه هاي مختلفي مانند فرايندهاي پليمري،  نگهداري دراز مدت مواد غذايي، استريل كردن وسايل پزشكي و دارويي، استريل كردن بسته هاي دارويي و يا غذايي، نگهداري و انبار كردن ميوه ها، كنترل پارازيت ها و حشرات و ... گسترش فراواني يافته است كه مجمواً به فرايند هاي پرتوي Radiation Processing، معروف است . در بسياري از موارد فوق فرايندهاي مربوط از سطح آزمايشگاهي فراتر رفته، به مرحله توليد انبوه رسيده اند و در مواردي نيز همچنان زمينه هاي تحقيقاتي فعالي را در آزمايشگاهها دارا هستند .

طي سالهاي گذشته فروش محصولاتي كه در ساخت و پرداخت آنها از اشعه استفاده شده است حدود 25% رشد داشته است. در كشوري مثل ايران با منابع عظيم نفت و گاز و امكانات وسيع و بالقوه صنايع پتروشيمي، شرايط ايجاب ميكنند كه درزمينه تحقيقاتي و گابردي مربوط به پليمرها سرمايه گزاري متناسبي صورت گيرد . بديهي است كه با توجه به فنون جديد كه در صنايع و توليدات پليمري در سطح جهان بكار گرفته ميشود ميتوان ارزش افزوده محصولات پليمر را به نحو چشمگيري افزايش داد .

 

كاربردهاي اشعه در صنايع غذايي

نابود كردن حشرات بوسيله اشعه تحت عنوان نگهداري مواد غذايي ميتواند ذكر شود، اما استفاده از دزهاي بالا در مواد غذايي كه ميتواند باكتري ها را نابود سازند نيز تحت عنوان فوق قرار مي گيرد، باكتريهايي كه عمل آنها موجب تجزيه و از بين رفتن مواد غذايي ميگردد .دزهايي بيش از دهها هزار گري Gy ميتواند باكتريها را از بين ببرد، حال چنانچه مواد غذايي بتوانند اين دز را تحمل كنند در صورت بسته بندي و جلوگيري از آلودگيهاي بيشتر مي تواند تازه بماند .

تحقيقات گسترده اي بر روي اين موضوع صورت گرفته است و هم اكنون نيز عمده توجه در تحقيقات پرتوي روي اين زمينه مي باشد . قابل ذكر است كه هنوز لزوم نگهداري مواد غذايي به صورت يك فوريت در نيامده است اما پيش بيني ميشود كه با افزايش جمعيت جهاني و كاهش منابع غذايي، موضوع نگهداري مواد غذايي از اهميت بيشتري برخوردار گردد . نكته ديگري كه به عنوان عامل كند كننده در اين تحقيقات مطرح است تغيير مزه و رنگ غذاهاي پرتو ديده است . البته برخي از اين تغييرات هنگام پختن از بين مي روند اما هنوز مشكلاتي وجود دارند كه بايد در نظر گرفته شوند . مثلاً اثر آنزيمها كه با پرتودهي از بين     نمي روند خود مسأله اي در رابطه با فساد موادغذايي ميباشد .

اگر استريل كامل مواد غذايي صرفنظر شود، ميتوان با دز هاي كمتري نيز مواد غذايي مانند گوشت و ماهي را، با پرتوهايي حدود يك تا دو هزار گري، به مدت بيشتري در قفسه هاي فريزرها نگهداري نمود .

پرتو و سيب زميني : نگهداري مواد غذايي گياهي فصلي مانند سيب زميني به مدت يك سال يا ده تا هشت ماه از اهميت زيادي برخوردار است . يكي از مهمترين عوامل تغير كيفيت سيب زميني مربوط به عمل طبيعي آن براي جوانه زدن است كه بويژه با افزايش دما فصل جديد از رشد براي سيب زميني شروع ميشود . جلوگيري از جوانه زدن سيب زميني به روشهاي شيميايي مقدور و ميسر است اما اشعه در دزهاي پايين ميتواند همان اثرات را بدون ايجاد اثرات سوء در جوانه ها توليد نمايد . دزي حدود هشتاد گري از اشعه گاما كافي است .

امروزه با پشت سر گذاشتن مرحله تحقيقاتي پرتودهي سيب زميني، در بسياري از كشورها براي نگهداري سيب زميني سابقه نسبتاً طولاني دارد .

راديو استريليزاسيون

موفقيت صنعتي استفاده از تشعشع مواد راديوايزوتوپ به طور واقعي در استريليزاسيون تجهيزات پزشكي و داروها حاصل شده است . ظاهراً هر چه اورگانيسم حياتي ساده تر باشد مقاومت در برابر اشعه آن بيشتر است . براي كشتن باكتري ها، در همان حد كه جسمي را بتوان از نظر پزشكي استريل دانست، صدها هزار گري اشعه نياز است . براي حشرات، حدود صدها گري لازم است اما حيوانات 5 تا 10 گري را نمي توانند تحمل كنند . كشف راديواستريليزاسيون به طور عمده در استريليزاسيون وسايل يك بار مصرف و كم قيمت پزشكي كمك نموده است . لوازم پلاستيكي كم قيمت قابل گرم كردن در حد استريل شدن نيستند زيرا در آن صورت ذوب خواهند شد . اما اين مواد ميتوانند در ظروف سربسته تا حدود هزار گري پرتو ببينند . كلاً اين متد ساده تر بوده و به لحاظ اقتصادي و بازدهي استريليزاسيون، دست كم نسبت به روشهاي مرسوم قابل رقابت است . حتي در بعضي موارد بهتر مي باشد . امتياز ديگر اين روش آن است كه وسايل قبل از استريل شدن ميتوانند بسته بندي شوند و بدين ترتيب هزينه هاي جابه جايي را كم نمايند .

مقاله از سيد مسعود قاسمي

منابع:

www.physic-chimistry.blogfa.com

www.uf6.mihanblog.com

www.daneshnameh.roshd.ir

www.iamp.hbi.ir

www.cph-theory.persiangig.com

www.ngdir.ir

www.motalebe.com

www.hupaa.com

www.technologist.blogfa.com

www.physics-mechanics.persianblog.com

و

مباني شيمي هسته اي

تأليف صادق رباني

چاپ انتشارات دانشگاه تهران

در صورت نياز به متن كامل مقاله شما مي توانيد با استفاده از قسمت (نظر دهيد) از طريق پست متن كامل مقاله را دريافت نماييد. ( متن كامل مقاله 55صفحه مي باشد )

اصول کلی فساد گوشت 

فسفرآشنايي واندازه گيري از طريق رنگ سنجي 

مقدمه

فسفر از نظر فراواني در بدن ، پس از کلسيم است . اين عنصر که در گروه ماکرو ميزال ( املاح فراوان دربدن ) قرار دارد 1 درصد وزن بدن را تشکيل مي دهد يعني اگر شما يک مرد 70 کيلوگرمي هستيد ، در بدنتان 700 گرم فسفر وجود دارد.  فسفر در بيشتر غذاها موجود است ، پس نگران دريافت آن نباشيد. ولي بهتر است زنان و افراد مسن اطلاعات بيشتري راجع به آن داشته باشند چون فسفر همراه کلسيم استحکام بخش استخوانهاست.

فسفر در بدن چه نقشي بر عهده دارد؟

از کل فسفر موجود در بدن 80 درصد آن در استخوانها موجود است و 20 درصد آن در ديگر قسمتهاي بدن وجود دارد. عملکرد فسفر در استخوان معلوم است ، با کلسيم کريستالهايي را تشکيل مي دهند که در اسکلت پروتئيني استخوان نشسته و موجب استحکام استخوان مي گردد.

در بقيه بخش هاي بدن فسفر به عنوان يک عنصر مهم ، نقش هاي زيادي را برعهده دارد. فسفر در ساختمان کليه کروموزومهاي بدن ما موجود است. در غشا همه سلولهاي بدن ما وجود دارد.

فعال شدن بسياري از آنزيمها با اتصال يک مولکول فسفر صورت مي گيرد و در خون به حفظ PH ثابت کمک مي کند ، و به اين ترتيب نمي گذارد خون بدن ما قليايي يا اسيدي شود.

و بالاخره هر چه ماده انرژي زا در بدن ما وجود دارد مثل ATP و CP همه با اتصال مولکول فسفر انرژي را در خود ذخيره مي کنند.

پس مي بينيد اگر فسفر وجود نداشته باشد حيات امکان پذير نيست. به همين دليل است که خداوند عنصر فسفر را به وفور در مواد غذايي قرار داده است.

مواد غذايي غني از فسفر:

فسفر بيشتر در منابع حيواني موجود است . گوشتهاي گاو و گوسفند ، ماکيان و ماهي که غني از پروتئين هستند داراي فسفر زيادي مي باشند . يعني در حقيقت هر جا پروتئين هست ، فسفر زيادي يافت مي شود. لبنيات، حبوبات مثل عدس ، دانه هايي مثل بادام و تخم مرغ نيز محتوي فسفرهستند.

هضم و جذب فسفر

هضم و جذب فسفر در دستگاه گوارش به کمک آنزيمهاي گوارشي صورت گرفته و در ابتداي روده جذب مي شود ، اين ماده سريعتر از کلسيم وارد خون شده و ذخائر بدن را تکميل مي کند .

ميزان متوسط فسفر در خون 3 تا 4 ميلي گرم در 100 ميلي ليتر است. ويتامين D به جذب فسفر همانند کلسيم کمک مي کند. لازم به ذکر است که مصرف بيش از اندازه فسفر موجب کاهش جذب کلسيم مي شود . زيرا اين دو عنصر در ورود به سلولهاي روده رقابت مي کنند. ميزان فسفر در خون ، توسط هورموني به نام پاراتورمون کنترل مي شود.

اين هورمون از غده پاراتيروئيد موجود در گردن ترشح شده و در صورتي که فسفر موجود در بدن کمتر از حد استاندارد باشد دستور به کاهش دفع و افزايش جذب فسفر مي دهد. دفع فسفراز طريق ادرار است. اگر فسفر ِ دريافتي بيش از حد نياز باشد اضافي آن از ادرار دفع مي شود. مقدار نياز بدن به فسفر روزانه 700 تا 1200 ميلي گرم در روز است.

کمبود فسفر

در انسان نادر است وليکن در اثر مصرف بعضي داروها جذب فسفر کاهش مي يابد مثل آنتي اسيدهايي که براي معده درد تجويز مي شود ، ( مثل ئيدروکسيد آلومينيوم ) و در طولاني مدت موجب کمبود فسفر مي گردند ، البته در افرادي که مبتلا به هيپرپاراتيروئيديسم ( بزرگ شدن غده پاراتيروئيد) هستند و در کودکان نارس احتمال کمبود فسفر وجود دارد.

علائم کمبود فسفر از اختلال در عمل ATP انرژي زا شروع مي شود. در اثر کمبود فسفر ، اختلال عصبي، اسکلتي ، خوني و کليوي به جود خواهد آمد.
سالمندان و بانوان يائسه متوجه باشيد که شما نياز بيشتري به فسفر داريد تا مبتلا به پوکي استخوان نشويد.

موارد احتياط

مصرف روزانه بيش از 1 گرم فسفر مي تواند باعث مسموميت شود. مصرف زياد فسفر مي تواند منجر به اسهال و كلسيفيكاسيون (سخت شدن) اعضا و بافت نرم شده و توانايي جذب آهن، كلسيم، منيزيوم و روي را توسط بدن كاهش دهد.

اگر شما ورزشكار هستيد و از مكمل هاي حاوي فسفات استفاده مي كنيد، بايد دقت كنيد كه از اين مكمل ها فقط بايد به صورت گاه گاهي استفاده كنيد.

متخصصين تغذيه يك ميزان مساوي از كلسيم و فسفر را در رژيم غذايي توصيه مي كنند، اما رژيم غذايي تيپيك آمريكايي حاوي كلسيم كم و فسفر زياد (ميزان فسفر 2 تا 4 برابر كلسيم) است. علت اين امر بسيار ساده است. گوشت قرمز و مرغ و بوقلمون حاوي فسفر به ميزان 10 تا 20 برابر ميزان كلسيم آن است، و آشاميدني هاي حاوي كربنات مانند "كولا" حدود 500 ميلي گرم فسفر در هر بار مصرف دارد.

وقتي در سيستم شما فسفر بيشتر از كلسيم باشد، بدن كلسيم ذخيره شده داخل استخوانها را برداشت مي كند تا عملكر طبيعي بدن انجام شود. اين امر منجر به كاهش تودة استخواني و در نتيجه شكنندگي استخوان و يا مشكلات لثه و دندانها ميشود. پايين بودن نسبت كلسيم به فسفر همچنين باعث افزايش خطر فشار خون بالا و سرطان كولوركتال ميشود.

يك تعادل مناسب بين كلسيم و فسفر رژيم غذايي مي تواند باعث كاهش استرس، كاهش خطر پوكي استخوان و بهبود علايم آرتروز و ديگر مشكلاتي شود كه مرتبط با توانايي بدن در استفاده از كلسيم است.

تداخل هاي احتمالي

موارد زير مي تواند به كمبود فسفر كمك كند:

·         آلبومين شامل آنتاسيد

·         آهن

·         منيزيوم

·         ناكافي بودن ويتامين «دي»

اندازه گيري فسفات از طريق رنگ سنجي

فسفر موجود در مواد غذايي ( به صورت ارتو فسفات )با املاح و آنادات آمونيم و موليبيدات آمونيوم واكنش انجام داده و ماده ي كمپلكس زرد رنگي توليد مي كند كه مي توان در طول موج 420 نانومتر، دانسيته اوبتيك آن را اندازه گيري كرده و با مراجعه به منحني استاندارد، مقدار فسفر ماده غذايي را تعين كرد .

تهيه مواد شيميايي براي اندازه گيري فسفات

1-معرف و اندات و موليبدات

20 گرم موليبدات آمونيوم را در 200 ميلي ليتر آب مقطر داغ حل كرده و سرد مي كنيم . سپس يك گرم وانادات آمونيم را در 125 ميلي ليتر آب داغ حل كرده و سرد كنيد.   به اين محلول، 225 ميلي ليتر اسيد پركلريك 70% بيافزاييد . سپس، محلول موليبدات را به آرامي، به محلول ولنادات بيافزاييد و حجم محلول را با رافزودن آب، به يك ليتر برسانيد.

2- محلول استاندارد فسفات

919/1 گرم فسفات هيدروژن پتاسيم را كه قبلاً به مدت دو ساعت در دماي 105 درجه سانتيگراد خشك شده درون يك فلاسك حجمي 100 ميلي ليتري ريخته، در آب مقطر حل كرده و به حجم برسانيد . سپس مقادير 9،8،7،6،5،4 و 10 ميلي ليتر از اين محلول را به 7 فلاسك حجمي 100 ميلي ليتري منتقل كرده و به حجم برسانيد ( فلاسك ها، به ترتيب حاوي 4/0 ، 5/0 ، 6/0 ، 7/0 ، 8/0 ، 9/0 و0/1 ميلي گرم P2O5  در ميلي ليتر خواهد بود ).

رسم منحني استاندارد

5 ميلي ليتر از هر يك از رقتهاي بالا در فلاسكهاي 100 ميلي ليتدي بريزيد . سپس به هر فلاسك حدود 50 ميلي ليتر آب و 25 ميلي ليتر محلول وانادات و موليبدات بيافزاييد و به حجم برسانيد . پس از 10 تا 15 دقيقه، دانسيته اپتيك محلولها را در طول موج 420 نانو متر بخوانيد . براي صفر كردن دستگاه از محلول شاهد ( كه تنها تفاوت آن با نمونه اصضلي اين است كه بجاي محلول استاندارد فسفر، از آب مقطر استفاده مي شود ) استفاده كنيد. دانسيته ابتيك محلولها را روي محور عمودي و غلظت آنها را ( بر حسب ميلي گرم P2O5  در ميلي ليتر ) روي محور افقي مشخص كرده و منحني استاندارد را رسم كنيد .

روش آزمايش

1- به ترتيب،5،2 و7 ميلي ليتر از محلول خاكستر را در سه فلاسك حجمي 100 ميلي ليتري بريزيد . همراه با آزمايش نمونه يك آزمايش شاهد نيز انجام دهيد . در فلاسك شاهد، 50 ميلي ليتر آب مقطر بريزيد .

2- به كليه فلاسكها 20 ميلي ليتر محلول وانادات و موليبدات افزوده و با آب مقطر به حجم برسانيد . پس از مخلوط كردن بگذاريد 10 دقيقه بماند .

3- اسپكتروفتومتر را با شاهد در طول موج 420 نانومتر صفر كرده و دانسيته ي اوپتيك نمونه ها را بخوانيد .

4- با استفاده از منحني استاندارد، مقدار فسفر نمونه را بر حسب ميلي گرم در 100 گرم نمونه محاسبه كنيد . سه جواب محاسبه شده بايد خيلي به هم نزديك باشد .

مقتله از سید مسعود قاسمی

منابع

WWW. Iranmania .COM

و

تجزيه مواد غذايي

نوشته زيبا حسيني

انتشارات دانشگاه شيراز

خلاصه مقاله بیوتکنولوژی 

منوی اصلی

آرشیو موضوعی

آرشیو مطالب

نویسندگان

لوگوی ما

آمار وبلاگ

امکانات